CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer: “1,09 milyar TL zarar, 30 şube kapandı, 1808 işçi işsiz kaldı”

CHP Niğde Milletvekili ve TBMM Tarım, Orman ve Köyişleri Komisyonu Üyesi Ömer Fethi Gürer, Tarım Kredi KOOP Market’in mali durumu, kapatılan şubeleri ve çalışan sayısındaki azalmaya ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Gürer, 2026 yılının ilk altı ayında 1 milyar 91 milyon 551 bin lira net dönem zararı açıklanmasının, küçülme kapsamında 30 şubenin kapatılmasının ve son bir yılda 1808 çalışanın işini kaybetmesinin açıklığa kavuşturulması gereken bir tablo ortaya çıkardığını söyledi.

Gürer, Tarım Kredi KOOP Market’in aynı dönemde 43,5 milyar liralık hasılata ulaşmasına rağmen zarar açıklamasının nedenlerinin kamuoyuyla paylaşılması gerektiğini belirtti.

“KOOPERATİFLERDE ÜYE ORTAKLAR SÖZ SAHİBİ OLMALI”

Kooperatiflerin tarım açısından önemine işaret eden Gürer, yeni bir kooperatif kanununa ihtiyaç bulunduğunu savundu.

Gürer, “Kooperatifler önemli kuruluşlardır. Ülkemizde kooperatiflerin özellikle tarımda geliştirilmesi gerekir. Bunun için de yeni bir kooperatif kanununa ihtiyaç var. Şeffaf, denetimi düzenli, siyasi iktidardan talimat alan değil, üye ortaklarının söz sahibi olacağı; üretici, çiftçi, besici ve tüketici haklarını koruyan yeni bir yapılanmaya gerek var.” dedi.

Tarım Kredi Marketlerinin de bu çerçevede değerlendirilmesi gerektiğini ifade eden Gürer, marketlerin kamuoyuna üretici ile tüketici arasında köprü olacak ve uygun fiyatlı ürün sunacak bir model olarak anlatıldığını hatırlattı.

Gürer, “Marketlerde yapısal değişime gidildi. İşlevinden tabelasına kadar milyonlar harcandı ve tabela için dahi önemli sarf yaratıldı. Neden ve niçin bu aşırı masraflara kapı açıldı? Bu kararları kimler verdi? Bugün geldiğimiz noktada milyarlarca liralık zarar, kapanan şubeler ve işini kaybeden binlerce çalışan var. Bu tablonun hesabı sorulmalıdır.” ifadelerini kullandı.

“MİLYARLARCA LİRALIK CİRO ELDE EDİLİYOR AMA ŞİRKET ZARAR AÇIKLIYOR”

Yüksek satış hacmine rağmen açıklanan zararın nedenlerinin ayrıntılı biçimde ortaya konulmasını isteyen Gürer, işletme ve yönetim politikalarının incelenmesi gerektiğini kaydetti.

Gürer, “Milyarlarca liralık ciro elde ediliyor ama şirket zarar açıklıyor. O zaman vatandaşın, çiftçinin ve kamuoyunun şu soruyu sorması gerekir: Bu zarar neden oluşuyor? Ürünlerin alış maliyetleri nedir, satışta uygulanan kâr marjları nedir, işletme giderleri ne kadardır? Marketlerin tabela, mağaza düzenlemesi, reklam, lojistik ve diğer giderleri ne kadar tutmaktadır? Şatafata ne kadar kaynak aktarıldı? Zarar eden kurumun üst düzey yöneticileri ne kadar ücret artışı sağladı? Bunların tamamı şeffaf biçimde açıklanmalıdır.” dedi.

Gürer'in Tarım Kredi Marketlerin tabela, personel kıyafetleri ve mağaza içi dekorasyon giderlerini daha önce de TBMM gündemine taşıdığına işaret edildi. Gürer, 14 Kasım 2024 tarihli yazılı soru önergesinde mevcut market sayısı ile söz konusu değişikliklerin maliyetini Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı'ya sordu.

29 NİSAN'DA MARKETLERİN MALİ YAPISINI SORDU

Gürer, 29 Nisan 2026 tarihinde Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı'nın yanıtlaması istemiyle verdiği yazılı soru önergesinde, Tarım Kredi Kooperatiflerinin faaliyet raporundan çiftçi ortaklarının durumuna, market sayısından kâr marjına kadar bir dizi başlığı gündeme taşıdı.

Önergede, “Tarım Kredi marketlerde tabela ve market içi düzenlemeler için son üç yılda ne kadar harcama yapılmıştır?” sorusunu yönelten Gürer, market sayısının ve satın alınan ürünlerin satışında uygulanan kâr marjının da açıklanmasını istedi.

Gürer ayrıca raf ömrü sona erdiği için satıştan çekilen ürünlerin toplam tutarını, oluşan zararın nasıl karşılandığını ve varsa iadelerin toplam miktarını sordu.

Gürer, “Meclis'te yazılı soruları boşuna sormuyorum. Çünkü ortada kamuoyunun bilmesi gereken bir tablo var. Market sayısı kaçtır? Ürünler hangi bedelle alınıyor, hangi bedelle satılıyor? Uygulanan kâr marjı nedir? Raf ömrü biten ürünlerin maliyeti ne kadardır? Bunların zararı kim tarafından karşılanıyor? Bunların hepsinin yanıtını istedim. Sorularımıza yanıt verilmesini bekliyoruz.” diye konuştu.

“ŞUBE AÇIN DENİLEN MARKETLER ŞİMDİ ŞUBE KAPATIYOR”

Tarım Kredi Marketlerin daha önce yaygınlaştırılmasının istendiğini hatırlatan Gürer, bugün gelinen aşamada şubelerin kapatılmasının gerekçesini sorguladı.

Gürer, “Bir dönem Tarım Kredi Marketler için ‘şube sayısını artırın’ denildi. Şimdi ise şubeler kapatılıyor. Bunun gerekçesi nedir? Hızlı büyüme yanlış mı planlandı? Açılan marketlerin fizibilitesi yapılmadı mı? Kamu kaynaklarının ve çiftçinin ortak olduğu bir yapının kaynakları hangi anlayışla kullanıldı? Bu soruların yanıtı verilmelidir.” dedi.

Tarım Kredi yönetiminin 2025 yılında oluşan 4,7 milyar liralık net zararı hızlı büyüme ve yüksek yatırım döneminin doğal sonucu olarak açıkladığını aktaran Gürer, bu gerekçenin tek başına yeterli olmadığını savundu.

Gürer, “Eğer hızlı büyüme nedeniyle zarar oluşuyorsa, bu büyüme kararlarını kim aldı, hangi hesaplamalarla aldı, sonuçları neden denetlenmedi? Kamuoyuna bunun hesabı verilmelidir.” ifadelerini kullandı.

“1808 EMEKÇİNİN İŞİNDEN EDİLMESİ SIRADAN BİR İŞLETME KARARI OLARAK GÖRÜLEMEZ”

Son bir yılda 1808 çalışanın işten çıkarıldığı yönündeki verilere dikkati çeken Gürer, mali sorunların çalışanlar üzerinden giderilmeye çalışılmasını eleştirdi.

Gürer, “Bir tarafta milyarlarca liralık zarar açıklanıyor, diğer tarafta çalışanlar işini kaybediyor. 1808 emekçinin işinden edilmesi sıradan bir işletme kararı olarak görülemez. Bu insanların aileleri var, geçimleri var. Şirketin yönetimindeki yanlışların bedelini neden çalışanlar ödüyor?” dedi.

Şube kapatılması ve istihdamın azaltılmasının tek başına çözüm olmayacağını savunan Gürer, “Şube kapatmak kolay, işçiyi işten çıkarmak kolay. Asıl sorulması gereken, bu noktaya nasıl gelindiğidir. Zararın gerçek nedenleri ortaya çıkarılmadan yalnızca şube kapatmak ve istihdamı azaltmak çözüm değildir.” değerlendirmesinde bulundu.

TARIMSAL GİRDİLERDEKİ FİYAT ARTIŞLARINI DA MECLİS'E TAŞIDI

Gürer'in Tarım Kredi Kooperatiflerine ilişkin bir diğer yazılı soru önergesi ise 11 Mart 2026 tarihini taşıyor. Gürer, önergede 1 Mart 2026'dan sonra tarımsal girdilerde yapılan fiyat artışlarının hangi ürünleri kapsadığını ve zam oranlarını sordu.

Gürer ayrıca 2025 ve 2026 yıllarında gübre, yem, tohum, zirai ilaç ve diğer girdilere kaç kez fiyat artışı yapıldığının, artışların tarihlerinin ve oranlarının açıklanmasını istedi.

Önergede Tarım Kredi tarafından satılan tarımsal girdilerin 2024, 2025 ve 2026 yıllarındaki ortalama satış fiyatları ile serbest piyasa arasındaki fiyat farklılıkları da soruldu. Gürer, çiftçilere daha uygun fiyatla girdi sağlanması amacıyla Bakanlık tarafından verilen bir sübvansiyon veya destek bulunup bulunmadığının açıklanmasını talep etti.

“VATANDAŞIN BİLMEYE HAKKI VAR”

Tarım Kredi Kooperatifleri ve marketlere ilişkin sorularının açık biçimde yanıtlanmasını isteyen Gürer, kurumların mali yapısının kamuoyu tarafından bilinmesi gerektiğini vurguladı.

Gürer, “Meclis'te yazılı soru önergesi veriyoruz, Bakanlıktan bilgi istiyoruz. Çünkü bu kurumlar kamuoyunun ve çiftçinin ortak değerleridir. Ancak sorularımız yanıtsız kalıyor. Oysa vatandaşın bilmeye hakkı var. Tarım Kredi neden zarar ediyor? Marketlerin giderleri ne kadar? Hangi ürünlerden ne kadar kâr veya zarar ediliyor? Kapanan şubeler hangileri? Kaç kişi işten çıkarıldı? Bütün bunların açık ve net şekilde ortaya konulması gerekir. Tarım ve Orman Bakanlığı yanında Ticaret Bakanlığı da bu süreci irdeleyip incelemek durumundadır.” dedi.

Kaynak: CUMHA - CUMHUR HABER AJANSI